راهنمای انتخاب و نصب شیرهای هیدرولیک برای جکهای سنگین
(پرس، لودر، بالابر، قالبسازی)
بدون اغراق میتوان گفت شیرهای هیدرولیک مهمترین قطعه در کنترل حرکت جکهای سنگین هستند. انتخاب اشتباه شیر یا نصب نادرست آن، در پروژههای صنعتی میتواند باعث افت قدرت، فشار بیش از حد، توقف دستگاه، خرابی جک و حتی خطرات ایمنی شود.
در این راهنمای جامع، همه نکات لازم برای انتخاب شیر مناسب، تنظیم فشار، جلوگیری از ضربه هیدرولیکی و روش نصب اصولی را بهصورت کاملاً کاربردی توضیح میدهیم.
H2
شیر هیدرولیک در جکهای سنگین چه نقشی دارد؟
وظیفه شیر در سیستم جک:
• کنترل مسیر حرکت روغن
• قطع و وصل جریان
• کنترل سرعت حرکت جک
• جلوگیری از فشار بیش از حد و ضربه (Hammer)
• ثابت نگهداشتن جک در حالت بار
اگر شیر مناسب انتخاب نشود، حتی بهترین پمپ و بهترین جک هم عملکرد مطلوب نخواهند داشت.
H2
انواع شیرهای مورد استفاده در جکهای سنگین
H3
شیرهای دستی (Lever Valves)
برای بالابرها، پرسهای متوسط، جکهای تعمیرگاهی
مزایا: قیمت مناسب، سادگی، تعمیر آسان
محدودیت: دقت کمتر نسبت به شیرهای برقی
H3
شیرهای برقی (Solenoid Valves)
برای خطوط تولید، دستگاههای قالبگیری، اتوماسیون
مزایا: سرعت بالا، قابلیت کنترل PLC
نکته مهم: سیمکشی و تغذیه باید استاندارد باشد.
H3
شیرهای کنترل فشار و فشارشکن (Relief / Pressure Reducing)
مهمترین بخش برای جکهای سنگین
وظیفه:
• جلوگیری از وارد شدن فشار بیش از حد به جک
• حفاظت از پمپ
• ایمنسازی سیستم
در سایت شما، زیرشیریهای فشارشکندار ۱/۴ و ۳/۸ موجود است که برای بسیاری از پروژههای جکدار کاربرد دارند.
H3
شیرهای یکطرفه و قفلکن جک (Check / Counterbalance)
برای جلوگیری از سقوط جک
مناسب بالابر خودرو، جکهای عمودی، جک آسانسوری
H2
چگونه شیر مناسب جک سنگین انتخاب کنیم؟ (چکلیست خرید حرفهای)
H3
ظرفیت عبور دبی شیر (L/min)
اولین معیار انتخاب شیر، ظرفیت عبور روغن است.
اگر شیر کوچکتر از دبی پمپ باشد:
• جک کند میشود
• شیر داغ میکند
• فشار سیستم بالا میرود
• پمپ آسیب میبیند
نکته:
برای پمپهای 25–60 لیتر، معمولاً شیرهای ۳/۸ و ۱/۲ مناسب هستند.
در فروشگاه شما مدلهای مناسب ۸۰–۱۲۰ لیتر هم موجود است.
H3
تحمل فشار واقعی شیر
برای جکهای سنگین، فشار کاری 160–250 بار معمول است.
شیر باید حداقل 20% بالاتر از فشار کاری سیستم تحمل داشته باشد.
H3
نوع کنترل (دستی یا برقی)
• پروژههای ساده → شیر دستی
• سیستمهای اتوماسیون → شیر برقی
H3
وجود فشارشکن داخلی
برای جکهای سنگین اجباری است.
فشارشکن مانع شکستگی جک و ترکیدن شلنگ میشود.
H3
قابلیت کنترل سرعت (Flow Control)
برای پرسها و قالبگیریها بسیار مهم است.
H3
کیفیت ساخت و برند
شیر بیکیفیت = نشت، افت فشار، خرابی جک
بهخصوص در سیستمهایی که 24/7 کار میکنند.
H2
اشتباهات رایج در انتخاب شیر هیدرولیک (که باید از آنها دوری کرد)
H3
انتخاب شیر کوچکتر از دبی پمپ
این اشتباه باعث داغ شدن شیر، افزایش فشار و خرابی پمپ میشود.
H3
استفاده از شیر بدون فشارشکن
خطرهای جدی:
• خم شدن پیستون جک
• ترکیدن شلنگ
• سوختن پمپ
H3
استفاده از شیر کارگاهی در پروژه سنگین صنعتی
شیر معمولی برای جک 50 تنی مناسب نیست!
H3
تنظیم نکردن فشار شیر
سیستم یا بیقدرت میشود یا بیش از حد تحت فشار قرار میگیرد.
H2
راهنمای نصب اصولی شیر هیدرولیک برای جکهای سنگین
H3
۱) مسیر رفت و برگشت روغن
• پورت P → فشار ورودی از پمپ
• پورت A/B → رفت و برگشت به جک
• پورت T → خط تانک و برگشت آزاد
عدم رعایت این مسیر = فشار غیرعادی + خرابی
H3
۲) استفاده از اتصالات مناسب (سایز صحیح + کیفیت بالا)
زیرا فشار بالا کوچکترین نشتی را تبدیل به خطر میکند.
H3
۳) هواگیری دقیق سیستم
وجود هوا باعث:
• لرزش جک
• کندی حرکت
• ضربه در انتهای کورس
H3
۴) تنظیم درست فشار شیر
برای جکهای سنگین تنظیم فشار مهمترین مرحله نصب است.
معمولاً فشار سیستم باید بین 10 تا 20 درصد بالاتر از نیاز واقعی جک تنظیم شود.
H3
۵) تست بار
پس از نصب، جک را ابتدا بدون بار و سپس با بار کامل تست کنید.
H2
چند مدار کاربردی برای جکهای سنگین (نقشه مفهومی ساده)
H3
مدار جک سنگین با شیر دستی و فشارشکن داخلی
مناسب پرسهای تعمیرگاهی و بالابرها
H3
مدار جک سنگین با شیر برقی دوطرفه + قفلکن
مناسب قالبگیریهای صنعتی و CNC
H3
مدار دو جک همزمان